ପିଏମଇଣ୍ଡିଆ
ସିକ୍କିମର ରାଜ୍ୟପାଳ ଶ୍ରୀ ଓମ୍ ପ୍ରକାଶ ମାଥୁର, ରାଜ୍ୟର ଲୋକପ୍ରିୟ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ, ମୋର ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁ ପ୍ରେମ ସିଂହ ତମାଙ୍ଗ, ସଂସଦରେ ମୋର ସହକର୍ମୀ ଦୋରଜୀ ସେରିଂ ଲେପଚା, ଡକ୍ଟର ଇନ୍ଦ୍ର ହାଙ୍ଗ ସୁବ୍ବା, ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ସମସ୍ତ ଜନପ୍ରତିନିଧି, ମହିଳା ଓ ଭଦ୍ରବ୍ୟକ୍ତିଗଣ,
କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଘାର ଶୀତଳ ଛାଇରେ ଅବସ୍ଥିତ ଆମର ପ୍ରିୟ ସିକ୍କିମବାସୀ ମା, ବାପା, ଭାଇ ଏବଂ ଭଉଣୀ, ସିକ୍କିମ ରାଜ୍ୟର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜୟନ୍ତୀର ଶୁଭ ଅବସରରେ ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅନେକ ଅନେକ ଶୁଭକାମନା ଜଣାଉଛି ।
ଆଜିର ଦିନ ଏକ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ବହନ କରେ, ଏହା ସିକ୍କିମର ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଯାତ୍ରାର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜୟନ୍ତୀର ଅବସର । ମୁଁ ଆପଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରହି ଏହି ଉତ୍ସବ, ଏହି ଉତ୍ସାହ, ୫୦ ବର୍ଷର ଏହି ସଫଳ ଯାତ୍ରାର ସାକ୍ଷୀ ହେବାକୁ ଚାହୁଥିଲି । ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ସହିତ କାନ୍ଧରେ କାନ୍ଧ ମିଶାଇ ଏହି ଉତ୍ସବର ଅଂଶ ହେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିଲି । ମୁଁ ବହୁତ ସକାଳୁ ଦିଲ୍ଲୀରୁ ବାହାରି ବାଗଡୋଗ୍ରାରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲି, କିନ୍ତୁ ପାଗ ମୋତେ ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରଦେଶ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଆଗକୁ ଯିବାରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା । ଫଳରେ ମୋତେ ଆପଣଙ୍କ ସହିତ ସିଧାସଳଖ ସାକ୍ଷାତ କରିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିଲା ନାହିଁ । କିନ୍ତୁ ମୁଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ପାରୁଛି, ଏତେ ସୁନ୍ଦର ଦୃଶ୍ୟ ମୋ ସାମ୍ନାରେ ଅଛି, ମୁଁ ସବୁଠି କେବଳ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଦେଖିପାରୁଛି, ଏହା କି ଅଦ୍ଭୂତପୂର୍ବ ଦୃଶ୍ୟ । ବହୁତ ଭଲ ହୋଇଥାନ୍ତା, ଯଦି ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଆପଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥାଆନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚି ପାରିଲି ନାହିଁ, ସେଥିପାଇଁ ମୁଁ ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ନିକଟରେ କ୍ଷମା ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛି । କିନ୍ତୁ ମାନ୍ୟବର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋତେ ଯେମିତି ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରିଛନ୍ତି, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କଥା ଦେଉଛି, ରାଜ୍ୟ ସରକାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା ମାତ୍ରେ ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ସିକ୍କିମ ଆସିବି, ଆପଣମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ କରିବି ଏବଂ ୫୦ ବର୍ଷର ଏହି ସଫଳ ଯାତ୍ରାର ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶକ ହେବି । ଆଜି ଗତ ୫୦ ବର୍ଷର ସଫଳତାକୁ ପାଳନ କରିବାର ଦିନ ଏବଂ ଆପଣମାନେ ଏକ ବହୁତ ଭଲ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଆୟୋଜନ କରିଛନ୍ତି । ଆଉ ମୁଁ ଲଗାତାର ଶୁଣୁଥିଲି ଏବଂ ଦେଖୁଥିଲି ଯେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନିଜେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ସ୍ମରଣୀୟ କରିବା ପାଇଁ ବହୁତ ଶକ୍ତି ଲଗାଉଛନ୍ତି । ସେ ମଧ୍ୟ ଦୁଇଥର ଦିଲ୍ଲୀ ଆସି ମୋତେ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରିଛନ୍ତି । ସିକ୍କିମ ରାଜ୍ୟର ୫୦ତମ ବାର୍ଷିକୀ ପାଇଁ ମୁଁ ଆପଣମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅଭିନନ୍ଦନ ଜଣାଉଛି ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
୫୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ, ସିକ୍କିମ ନିଜ ପାଇଁ ଏକ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଭବିଷ୍ୟତ ଗଢିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା । ସିକ୍କିମର ଲୋକମାନେ ଭାରତର ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି ସହ ଏହାର ଆତ୍ମା ସହିତ ଯୋଡ଼ି ହେବାକୁ ଚାହୁଥିଲେ । ଗୋଟିଏ ବିଶ୍ୱାସ ଥିଲା ଯେ ଯେତେବେଳେ ସମସ୍ତଙ୍କର ଧ୍ୱନି ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହୁଏ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଅଧିକାର ସୁରକ୍ଷିତ ହୁଏ, ତେବେ ବିକାଶ ପାଇଁ ସମାନ ସୁଯୋଗ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଥାଏ । ଆଜି ମୁଁ କହିପାରିବି ଯେ ସିକ୍କିମର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପରିବାରର ବିଶ୍ୱାସ ନିରନ୍ତର ଦୃଢ଼ ହୋଇଛି । ଦେଶ ସିକ୍କିମର ପ୍ରଗତି ରୂପରେ ଏହାର ଫଳାଫଳ ଦେଖିଛି । ସିକ୍କିମ ଆଜି ଦେଶର ଗର୍ବ । ଏହି ୫୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ, ସିକ୍କିମ ପ୍ରକୃତି ସହିତ ପ୍ରଗତିରେ ଏକ ମଡେଲ ହୋଇପାରିଛି । ଏହା ଜୈବ ବିବିଧତାର ଏକ ବିଶାଳ ଉଦ୍ୟାନ ହୋଇପାରିଛି । ଏହା ଏକ ଶତପ୍ରତିଶତ ଜୈବିକ ରାଜ୍ୟ ହୋଇପାରିଛି । ଏହା ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ ଐତିହ୍ୟର ସମୃଦ୍ଧିର ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି । ଆଜି ସିକ୍କିମ ଦେଶର ସେହି ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତି ମୁଣ୍ଡପିଛା ଆୟ ସର୍ବାଧିକ । ସିକ୍କିମରେ ଆପଣ ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁଙ୍କ ସହଯୋଗରେ ଏହି ସମସ୍ତ ସଫଳତା ହାସଲ କରାଯାଇପାରିଛି। ଏହି ୫୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ, ସିକ୍କିମରୁ ଏପରି ଅନେକ ତାରା ଉଭା ହୋଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଭାରତର ଆକାଶକୁ ଆଲୋକିତ କରିଛନ୍ତି । ଏଠାକାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ସିକ୍କିମର ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧିରେ ଅବଦାନ ଦେଇଛନ୍ତି ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
୨୦୧୪ରେ କ୍ଷମତାକୁ ଆସିବା ପରେ, ମୁଁ କହିଥିଲି- ସବକା ସାଥ-ସବକା ବିକାଶ । ଭାରତର ବିକାଶ ପାଇଁ ଦେଶର ସନ୍ତୁଳିତ ବିକାଶ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏହା ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ଯେ ବିକାଶର ଲାଭ ଗୋଟିଏ ଅଞ୍ଚଳକୁ ପହଞ୍ଚୁଥିବାବେଳେ ଏବଂ ଅନ୍ୟଟି ପଛରେ ରହିଯାଉ । ଭାରତର ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟ, ପ୍ରତ୍ୟେକ କ୍ଷେତ୍ରର ନିଜସ୍ୱ ବିଶେଷତ୍ୱ ରହିଛି । ଏହି ଭାବନା ଅଧୀନରେ, ଗତ ଦଶନ୍ଧିରେ, ଆମ ସରକାର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବକୁ ବିକାଶର କେନ୍ଦ୍ରକୁ ଆଣିଛି । ଆମେ ‘ଆକ୍ଟ ଇଷ୍ଟ‘ର ସଂକଳ୍ପ ସହିତ ‘ଆକ୍ଟ ଫାଷ୍ଟ‘ ଚିନ୍ତାଧାରା ଉପରେ କାମ କରୁଛୁ । କିଛି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ, ଦିଲ୍ଲୀରେ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ନିବେଶକ ସମ୍ମିଳନୀ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ଦେଶର ବଡ଼ ବଡ଼ ଶିଳ୍ପପତି ଏବଂ ବଡ଼ ବଡ଼ ନିବେଶକ ଏଥିରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେମାନେ ସିକ୍କିମ ସମେତ ସମଗ୍ର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବରେ ବହୁତ ବଡ଼ ନିବେଶ ପାଇଁ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ଏହା ଆଗାମୀ ସମୟରେ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଏବଂ ସିକ୍କିମର ଯୁବକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅନେକ ବଡ଼ ନିଯୁକ୍ତି ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଆଜିର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମାଧ୍ୟମରେ ସିକ୍କିମର ଭବିଷ୍ୟତ ଯାତ୍ରାର ଏକ ଝଲକ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି । ଆଜି ଏଠାରେ ସିକ୍କିମର ବିକାଶ ସହିତ ଜଡିତ ଅନେକ ପ୍ରକଳ୍ପର ଶିଳାନ୍ୟାସ ଏବଂ ଉଦଘାଟନ କରାଯାଇଛି । ଏହି ସମସ୍ତ ପ୍ରକଳ୍ପ ଏଠାରେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା, ପର୍ଯ୍ୟଟନ, ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ କ୍ରୀଡାର ସୁଯୋଗକୁ ବ୍ୟାପକ କରିବ । ଏହି ସମସ୍ତ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ମୁଁ ଆପଣମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅନେକ ଅନେକ ଅଭିନନ୍ଦନ ଜଣାଉଛି ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ସିକ୍କିମ ସମେତ ସମଗ୍ର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ନୂତନ ଭାରତର ବିକାଶ କାହାଣୀରେ ଏକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଧ୍ୟାୟ ହୋଇଉଠିଛି । ଯେଉଁଠାରେ ଦିଲ୍ଲୀର ଦୂରତା ବିକାଶ ପଥରେ ଏକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଥିଲା, ଏବେ ସେଠାରୁ ସୁଯୋଗର ନୂତନ ଦ୍ୱାର ଖୋଲିବାରେ ଲାଗିଛି । ଏହାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କାରଣ ହେଉଛି ଏଠାରେ ସଂଯୋଗୀକରଣରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଛି, ଆପଣମାନେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଆପଣଙ୍କ ଆଖି ଆଗରେ ହେଉଥିବାର ଦେଖୁଛନ୍ତି । ଗୋଟିଏ ସମୟ ଥିଲା ଯେତେବେଳେ ପାଠପଢ଼ା, ଚିକିତ୍ସା, ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ଯେକୌଣସି ସ୍ଥାନକୁ ଯାତ୍ରା କରିବା ଏକ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ଗତ ଦଶ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ପରିସ୍ଥିତି ବହୁତ ବଦଳି ଯାଇଛି । ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ, ସିକ୍କିମରେ ପ୍ରାୟ ଚାରି ଶହ କିଲୋମିଟର ନୂତନ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ନିର୍ମାଣ ହୋଇଛି । ଗାଁରେ ଶହ ଶହ କିଲୋମିଟର ନୂତନ ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ ହୋଇଛି । ଅଟଳ ସେତୁ ନିର୍ମାଣ ସହିତ, ଦାର୍ଜିଲିଂ ଓ ସିକ୍କିମର ସଂଯୋଗୀକରଣରେ ଉନ୍ନତି ଆସିଛି । ସିକ୍କିମକୁ କାଲିମପଙ୍ଗ ସହିତ ସଂଯୋଗ କରୁଥିବା ରାସ୍ତାରେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ କାମ ଆଗେଇ ଚାଲିଛି । ଏବେ ବାଗଡୋଗ୍ରା-ଗଙ୍ଗଟକ୍ ଏକ୍ସପ୍ରେସୱେରୁ ସିକ୍କିମକୁ ଯାତ୍ରା କରିବା ବହୁତ ସହଜ ହୋଇଯିବ । କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ, ଆଗାମୀ ସମୟରେ ଆମେ ଏହାକୁ ଗୋରଖପୁର-ସିଲିଗୁଡ଼ି ଏକ୍ସପ୍ରେସୱେ ସହିତ ମଧ୍ୟ ସଂଯୋଗ କରିବୁ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଆଜି ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବର ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟର ରାଜଧାନୀକୁ ରେଳ ସଂଯୋଗ କରିବା ଅଭିଯାନ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଆଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛି । ସେଭୋକ୍-ରଙ୍ଗପୋ ରେଳ ଲାଇନ ସିକ୍କିମକୁ ଦେଶର ରେଳ ନେଟୱାର୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଯୋଡ଼ିବ । ଆମେ ଏପରି ରୋପୱେ ନିର୍ମାଣ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛୁ ଯେଉଁଠାରେ ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ । କିଛି ସମୟ ପୂର୍ବରୁ, ଏପରି ଏକ ରୋପୱେ ପ୍ରକଳ୍ପର ଉଦଘାଟନ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହା ସିକ୍କିମର ଲୋକଙ୍କ ସୁବିଧାକୁ ମଧ୍ୟ ଉନ୍ନତ କରିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଗତ ଦଶନ୍ଧିରେ, ଭାରତ ନୂତନ ସଂକଳ୍ପ ସହିତ ଆଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛି । ଉନ୍ନତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଆମର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରାଥମିକତା ହୋଇଛି । ଗତ ୧୦-୧୧ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଦେଶର ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ହସ୍ପିଟାଲ ନିର୍ମାଣ ହୋଇଛି । AIIMS ଏବଂ ମେଡିକାଲ କଲେଜଗୁଡ଼ିକ ବହୁତ ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇପାରିଛି । ଆଜି, ଏଠାରେ ୫୦୦ ଶଯ୍ୟା ବିଶିଷ୍ଟ ଏକ ହସ୍ପିଟାଲ ଆପଣଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରାଯାଇଛି । ଏହି ହସ୍ପିଟାଲ ଅନେକ ଅନେକ ଗରିବ ପରିବାରକୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ତମ ଚିକିତ୍ସା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଗୋଟିଏ ପଟେ ଆମ ସରକାର ହସ୍ପିଟାଲ ନିର୍ମାଣ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଉଛି, ଅନ୍ୟପଟେ ଶସ୍ତା ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଚିକିତ୍ସାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ କରୁଛି । ଆୟୁଷ୍ମାନ ଭାରତ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ, ସିକ୍କିମର ୨୫ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କୁ ମାଗଣାରେ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଇଛି । ଏବେ ସମଗ୍ର ଦେଶର ୭୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବୟସ୍କ ସମସ୍ତ ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାଗଣା ଚିକିତ୍ସା ମିଳୁଛି । ଏବେ ମୋ ପରିବାର ସିକ୍କିମର କୌଣସି ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ । ଆମ ସରକାର ସେମାନଙ୍କର ଚିକିତ୍ସା କରିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ବିକଶିତ ଭାରତ ଚାରୋଟି ମଜବୁତ ସ୍ତମ୍ଭ ଉପରେ ନିର୍ମିତ ହେବ । ଏହି ସ୍ତମ୍ଭଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି- ଗରିବ, କୃଷକ, ମହିଳା ଏବଂ ନବଯୁବକ । ଆଜି ଦେଶ ଏହି ସ୍ତମ୍ଭଗୁଡ଼ିକୁ ନିରନ୍ତର ମଜବୁତ କରିବାରେ ଲାଗିଛି । ଏହି ଅବସରରେ, ମୁଁ ସିକ୍କିମର କୃଷକ ଭାଇ ଏବଂ ଭଉଣୀମାନଙ୍କୁ ହୃଦୟରୁ ପ୍ରଶଂସା କରିବି । ଆଜି ଦେଶ କୃଷିର ଏକ ନୂତନ ଧାରା ଆଡକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛି, ଯେଉଁଥିରେ ସିକ୍କିମ ସବୁଠାରୁ ଆଗରେ ଅଛି । ସିକ୍କିମରୁ ଜୈବିକ ଉତ୍ପାଦର ରପ୍ତାନୀ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ ଲାଗିଛି । ସମ୍ପ୍ରତି, ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଡାଏଲ ଖୁରାସାନି ଲଙ୍କାର ରପ୍ତାନୀ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି । ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ହିଁ ପ୍ରଥମ ମାଲ ବିଦେଶରେ ପହଞ୍ଚିଛି । ଆଗାମୀ ସମୟରେ, ଏଠାରୁ ଏପରି ଅନେକ ଉତ୍ପାଦ ବିଦେଶକୁ ରପ୍ତାନୀ କରାଯିବାର ଯୋଜନା ରହିଛି । କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରୟାସ ସହିତ କାନ୍ଧକୁ କାନ୍ଧ ମିଳାଇ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ସିକ୍କିମର ଜୈବିକ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଆହୁରି ସମୃଦ୍ଧ କରିବା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଆଉ ଏକ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି । ଦେଶର ପ୍ରଥମ ଜୈବିକ ମତ୍ସ୍ୟଚାଷ କ୍ଲଷ୍ଟର ଏଠାରେ ସୋରେଙ୍ଗ ଜିଲ୍ଲାରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଉଛି । ଏହା ସିକ୍କିମକୁ ଦେଶ ଏବଂ ବିଶ୍ୱରେ ଏକ ନୂତନ ପରିଚୟ ଦେବ । ଜୈବିକ କୃଷି ସହିତ, ସିକ୍କିମ ଜୈବିକ ମାଛ ଧରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ ହେବ । ବିଶ୍ୱରେ ଜୈବିକ ମାଛ ଏବଂ ମାଛ ଉତ୍ପାଦର ବିପୁଳ ଚାହିଦା ରହିଛି । ଏହା ଏଠାକାର ଯୁବକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମାଛ ଚାଷ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନୂତନ ସୁଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
କିଛି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ, ନୀତି ଆୟୋଗର ପରିଚାଳନା ପରିଷଦ ବୈଠକ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ବୈଠକ ସମୟରେ, ମୁଁ କହିଥିଲି ଯେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟ ଏପରି ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳ ବିକଶିତ କରିବା ଉଚିତ ଯାହା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ନିଜର ଛାପ ସୃଷ୍ଟି କରିବ । ଏବେ ସମୟ ଆସିଛି ଯେ ସିକ୍କିମ କେବଳ ଏକ ହିଲ୍ ଷ୍ଟେସନ ନୁହେଁ ବରଂ ଏକ ବିଶ୍ୱ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳ ହେବା ଉଚିତ୍ ! ସିକ୍କିମର ସାମର୍ଥ୍ୟର କୌଣସି ତୁଳନା ନାହିଁ । ସିକ୍କିମ ପର୍ଯ୍ୟଟନର ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ୟାକେଜ୍ ! ଏଠାରେ ପ୍ରକୃତି ସହିତ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକତା ମଧ୍ୟ ଜଡିତ । ଏଠାରେ ହ୍ରଦ, ଜଳପ୍ରପାତ, ପର୍ବତ ଏବଂ ଶାନ୍ତିର ଛାୟାରେ ବାସ କରୁଥିବା ବୌଦ୍ଧ ମଠ ମଧ୍ୟ ଅଛି । କାଞ୍ଚନଜଙ୍ଗା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ, ୟୁନେସ୍କୋ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳ, କେବଳ ଭାରତ ନୁହେଁ ବରଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ସିକ୍କିମର ଏହି ଐତିହ୍ୟ ଉପରେ ଗର୍ବିତ। ଆଜି, ଯେତେବେଳେ ଏଠାରେ ଏକ ନୂତନ ସ୍କାଏୱାକ୍ ନିର୍ମାଣ ହେଉଛି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜୟନ୍ତୀ ପ୍ରକଳ୍ପ ଉଦଘାଟନ ହେଉଛି, ଅଟଳ ଜୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ଉନ୍ମୋଚିତ ହେଉଛି, ଏହି ସମସ୍ତ ପ୍ରକଳ୍ପ ସିକ୍କିମର ନୂତନ ଉଡାଣର ପ୍ରତୀକ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ସିକ୍କିମରେ ଦୁଃସାହସିକ ଏବଂ କ୍ରୀଡା ପର୍ଯ୍ୟଟନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି । ଟ୍ରେକିଂ, ପର୍ବତ ବାଇକିଂ, ଶୀର୍ଷ-ଶିଖର ତାଲିମ ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଏଠାରେ ସହଜରେ କରାଯାଇପାରିବ । ଆମର ସ୍ୱପ୍ନ ହେଉଛି ସିକ୍କିମକୁ ସମ୍ମିଳନୀ ପର୍ଯ୍ୟଟନ, ସୁସ୍ଥତା ଏବଂ କନସର୍ଟ ପର୍ଯ୍ୟଟନର ମଧ୍ୟ ଏକ ପେଣ୍ଠସ୍ଥଳ କରିବା । ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜୟନ୍ତୀ ସମ୍ମିଳନୀ କେନ୍ଦ୍ର, ଏହା ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତିର ଏକ ଅଂଶବିଶେଷ । ମୁଁ ଚାହେ ଯେ ବିଶ୍ୱର ବଡ଼ ବଡ଼ କଳାକାରମାନେ ଆସି ଗ୍ୟାଙ୍ଗଟକର ଉପତ୍ୟକାରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ବିଶ୍ୱ କହିବା ଉଚିତ ଯେ “ଯଦି ପ୍ରକୃତି ଏବଂ ସଂସ୍କୃତି କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ସମାନ୍ତରାଳ ଭାବେ ଗତିଶୀଳ, ତେବେ ତାହା ହେଉଛି କେବଳ ସିକ୍କିମ !”
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଆମେ G-20 ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ବୈଠକକୁ ଏଥିପାଇଁ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବକୁ ଆଣିଥିଲୁ, ଯାହା ଦ୍ଵାରା ବିଶ୍ୱ ଏହାର କ୍ଷମତା ଦେଖିପାରିବ ଏବଂ ଏହାର ସମ୍ଭାବନାକୁ ବୁଝିପାରିବ । ମୁଁ ଖୁସି ଯେ ସିକ୍କିମର ଏନ୍ଡିଏ ସରକାର ଏହି ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବାସ୍ତବତାରେ ପରିଣତ କରୁଛି ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଆଜି ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଆର୍ଥିକ ଶକ୍ତି ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ । ଆଗାମୀ ସମୟରେ, ଭାରତ ମଧ୍ୟ ଏକ କ୍ରୀଡ଼ା ମହାଶକ୍ତି ଭାବରେ ଉଭା ହେବ । ଏହି ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସାକାର କରିବାରେ, ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଏବଂ ସିକ୍କିମର ଯୁବଶକ୍ତିର ବହୁତ ବଡ଼ ଭୂମିକା ରହିଛି । ଏହି ଭୂମି ଆମକୁ ବାଇଚୁଙ୍ଗ ଭୁତିଆଙ୍କ ଭଳି ଫୁଟବଲ୍ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଦେଇଛି । ଏହା ସେଇ ସିକ୍କିମ, ଯେଉଁଠାରୁ ତରୁଣଦୀପ ରାୟଙ୍କ ଭଳି ଅଲିମ୍ପିଆନ୍ ଆବିର୍ଭାବ ହୋଇଥିଲେ । ଜସଲାଲ ପ୍ରଧାନଙ୍କ ଭଳି ଖେଳାଳି ଭାରତକୁ ଗୌରବ ଆଣିଦେଇଥିଲେ । ଏବେ ଆମର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ସିକ୍କିମର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗାଁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ସହରରୁ ଜଣେ ଜଣେ ନୂତନ ପ୍ରତିଭାବାନ୍ ଚାମ୍ପିଅନଙ୍କୁ ଖୋଜି ବାହାର କରିବା । କେବଳ କ୍ରୀଡ଼ାରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ନୁହେଁ, ବରଂ ଜିତିବାର ସଂକଳ୍ପ ରହିବା ଉଚିତ୍ ! ଗ୍ୟାଙ୍ଗଟକରେ ନିର୍ମିତ ନୂତନ କ୍ରୀଡା କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ଆଗାମୀ ଦଶନ୍ଧିଗୁଡ଼ିକରେ ଚାମ୍ପିଅନ୍ମାନଙ୍କର ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ହେବ । ‘ଖେଲୋ ଇଣ୍ଡିଆ‘ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ସିକ୍କିମକୁ ବିଶେଷ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯାଇଛି । ପ୍ରତିଭା, ତାଲିମ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟ ଚିହ୍ନଟ କରି ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ତରରେ ସାହାଯ୍ୟ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି । ମୁଁ ବିଶ୍ୱାସ କରୁଛି ଯେ ସିକ୍କିମର ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ଏହି ଶକ୍ତି, ଏହି ଉତ୍ସାହ ଭାରତକୁ ଅଲିମ୍ପିକ ପୋଡିୟମରେ ପହଞ୍ଚିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ସିକ୍କିମର ଆପଣ ସମସ୍ତେ ପର୍ଯ୍ୟଟନର ଶକ୍ତିକୁ ଜାଣନ୍ତି ଏବଂ ବୁଝନ୍ତି । ପର୍ଯ୍ୟଟନ କେବଳ ମନୋରଞ୍ଜନ ନୁହେଁ, ଏହା ବିବିଧତାର ଏକ ଉତ୍ସବ ମଧ୍ୟ । କିନ୍ତୁ ପହଲଗାମରେ ଆତଙ୍କବାଦୀମାନେ ଯାହା କଲେ ତାହା କେବଳ ଭାରତୀୟଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ନୁହେଁ, ଏହା ମାନବତାର ଆତ୍ମା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ, ଭାଇଚାରାର ଭାବନା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ । ଆତଙ୍କବାଦୀମାନେ କେବଳ ଆମର ଅନେକ ପରିବାରର ଖୁସି ଛଡ଼ାଇ ନେଇ ନଥିଲେ, ବରଂ ସେମାନେ ଆମ ଭାରତୀୟମାନଙ୍କୁ ବିଭାଜିତ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର କରିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଆଜି ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ଦେଖୁଛି ଯେ ଭାରତ ପୂର୍ବ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇପାରିଛି । ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଆମେ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ପୃଷ୍ଠପୋଷକମାନଙ୍କୁ ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଛୁ । ସେମାନେ ଆମ ଝିଅମାନଙ୍କ କପାଳରୁ ସିନ୍ଦୁର ପୋଛି ଦେଇ ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନକୁ ନର୍କ କରିଦେଇଥିଲେ, ଆମେ ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୁର ମାଧ୍ୟମରେ ଆତଙ୍କବାଦୀମାନଙ୍କୁ ଉପଯୁକ୍ତ ଜବାବ ଦେଇପାରିଛୁ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଆତଙ୍କବାଦୀ ଘାଟି ଧ୍ୱଂସ ହେବା ପରେ କ୍ରୋଧିତ ପାକିସ୍ତାନ ଆମର ନାଗରିକ ଏବଂ ସୈନିକମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା, କିନ୍ତୁ ଏଥିରେ ମଧ୍ୟ ପାକିସ୍ତାନର ପର୍ଦ୍ଦାଫାସ ହୋଇଗଲା । ଆମେ ସେମାନଙ୍କର ଅନେକ ବାୟୁସେନା ଘାଟିକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲୁ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖାଇଲୁ ଯେ ଭାରତ କ‘ଣ କରିପାରିବ, କେତେ ଶୀଘ୍ର କରିପାରିବ ଏବଂ କେତେ ସଠିକ୍ ଭାବରେ କରିପାରିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ରାଜ୍ୟ ଭାବରେ ସିକ୍କିମର ୫୦ ବର୍ଷର ଏହି ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା । ବିକାଶର ଏହି ଯାତ୍ରା ଏବେ ଦ୍ରୁତ ହେବ । ଏବେ ଆମ ସମ୍ମୁଖରେ ୨୦୪୭ ବର୍ଷ ରହିଛି, ଯେଉଁ ବର୍ଷ ଦେଶ ସ୍ୱାଧୀନତାର ୧୦୦ ବର୍ଷ ପୂରଣ କରିବ ।
ଏହି ସମୟରେ ସିକ୍କିମ ରାଜ୍ୟ ତା’ର ୭୫ ବର୍ଷ ପୂରଣ କରିବ । ତେଣୁ, ଆଜି ଆମକୁ ଏହି ଲକ୍ଷ୍ୟ ସ୍ଥିର କରିବାକୁ ପଡିବ, ଆମର ସିକ୍କିମ ୭୫ ବର୍ଷର ମାଇଲଖୁଣ୍ଟରେ କିପରି ହେବ ? ଆମେ ସମସ୍ତେ କି ପ୍ରକାରର ସିକ୍କିମ ଦେଖିବାକୁ ଚାହୁଛୁ, ଆମକୁ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟଖସଡା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ପଡିବ, ଆମକୁ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ପଡିବ ଯେ ଆମେ ୨୫ ବର୍ଷର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ସହିତ କିପରି ପଦକ୍ଷେପ ପରେ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇ ଆଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହୋଇପାରିବା । ଆମକୁ ସମୟ ସମୟରେ ଏହାର ସମୀକ୍ଷା କରି ଚାଲିବାକୁ ପଡିବ । ଏଥିସହିତ ଆମେ ଲକ୍ଷ୍ୟଠାରୁ କେତେ ଦୂରରେ ଅଛୁ, ଆମକୁ କେତେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାକୁ ପଡିବ ତାହା ମଧ୍ୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ହେବ । ଆମକୁ ନୂତନ ସାହସ, ନୂତନ ଉତ୍ସାହ, ନୂତନ ଶକ୍ତି ସହିତ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାକୁ ପଡିବ, ଆମକୁ ସିକ୍କିମର ଅର୍ଥନୀତିର ଗତି ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ପଡିବ । ଆମକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବାକୁ ପଡିବ ଯେ ଆମର ସିକ୍କିମ ଏକ ସୁସ୍ଥତା ରାଜ୍ୟ ଭାବରେ ଉଭା ହେଉ । ଏଥିରେ ମଧ୍ୟ, ବିଶେଷକରି ଆମର ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କୁ ଅଧିକ ସୁଯୋଗ ମିଳିବା ଉଚିତ । ଆମକୁ ସିକ୍କିମର ଯୁବକମାନଙ୍କୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଆବଶ୍ୟକତା ସହିତ ବିଶ୍ୱ ଚାହିଦା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ପଡିବ । ବିଶ୍ୱରେ ଯେଉଁ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ଯୁବକମାନଙ୍କର ଚାହିଦା ଅଛି, ସେଠାରେ ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ପାଇଁ ଆମକୁ ନୂତନ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ପଡିବ ।
ବନ୍ଧୁଗଣ,
ଆସନ୍ତୁ ଆମେ ସମସ୍ତେ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିବା ଯେ ଆଗାମୀ ୨୫ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଆମେ ସିକ୍କିମକୁ ବିକାଶ, ଐତିହ୍ୟ ଏବଂ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ମାନ୍ୟତାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶିଖରରେ ପହଞ୍ଚାଇବୁ । ଆମର ସ୍ୱପ୍ନ ହେଉଛି ସିକ୍କିମ କେବଳ ଭାରତ ନୁହେଁ ବରଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱର ଏକ ସବୁଜ ମଡେଲ ରାଜ୍ୟ ହେଉ । ସିକ୍କିମ ଏମିତି ଏକ ରାଜ୍ୟ ହେଉ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଖରେ ଏକ କଂକ୍ରିଟ୍ ଛାତ ଥିବ, ଏକ ଏମିତି ରାଜ୍ୟ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଘରକୁ ସୌରଶକ୍ତିରୁ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ମିଳୁଥିବ, ଏକ ଏମିତି ରାଜ୍ୟ ଯାହା କୃଷି-ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍, ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ରେ ଏକ ନୂତନ ଶିଖର ସ୍ପର୍ଶ କରୁଥିବ, ଯାହା ଜୈବିକ ଖାଦ୍ୟ ରପ୍ତାନୀରେ ବିଶ୍ୱରେ ନିଜର ଛାପ ସୃଷ୍ଟି କରିବ । ଏକ ଏମିତି ରାଜ୍ୟ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକ ଡିଜିଟାଲ କାରବାର କରିବେ, ଯାହା ଆମର ପରିଚୟକୁ ‘ଅପଚୟରୁ ସମ୍ପତ୍ତି’ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନୂତନ ଉଚ୍ଚତାରେ ପହଞ୍ଚାଇବ, ଆଗାମୀ ୨୫ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ବିଶ୍ୱ ସ୍ତରରେ ସିକ୍କିମକୁ ନୂତନ ଉଚ୍ଚତା ଦେବା ପାଇଁ ଏହିପରି ଅନେକ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିବାର ଯୋଜନା ରହିଛି । ଆସନ୍ତୁ ଆମେ ଏହି ସଂକଳ୍ପ ସହିତ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ଏବଂ ଏହି ଐତିହ୍ୟକୁ ଆଗକୁ ବଢାଇ ଚାଲିବା । ପୁଣି ଥରେ, ଦେଶବାସୀଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ, ମୁଁ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ୫୦ ବର୍ଷର ଯାତ୍ରାରେ ସମସ୍ତ ସିକ୍କିମବାସୀଙ୍କୁ ମୋର ଶୁଭକାମନା ଜଣାଉଛି, ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବସରରେ, ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବହୁତ ବହୁତ ଧନ୍ୟବାଦ !
*****`
MT
Addressing the Sikkim@50 celebrations. Known for its serenity and enterprising people, the state has made remarkable strides across various sectors. https://t.co/Q8Pz9VIu61
— Narendra Modi (@narendramodi) May 29, 2025
Sikkim is the pride of the country: PM @narendramodi pic.twitter.com/qiybL5ugiQ
— PMO India (@PMOIndia) May 29, 2025
Over the past decade, our government has placed the Northeast at the core of India's development journey.
— PMO India (@PMOIndia) May 29, 2025
We are advancing the 'Act East' policy with the spirit of 'Act Fast': PM @narendramodi pic.twitter.com/ui8YZqUp27
Sikkim and the entire Northeast are emerging as a shining chapter in India's progress. pic.twitter.com/gPngdyYzPS
— PMO India (@PMOIndia) May 29, 2025
We endeavour to make Sikkim a global tourism destination. pic.twitter.com/k8gUCUZFVe
— PMO India (@PMOIndia) May 29, 2025
In the coming years, India is poised to emerge as a global sports superpower. The Yuva Shakti of the Northeast and Sikkim will play a pivotal role in realising this dream. pic.twitter.com/10MVtVFNp0
— PMO India (@PMOIndia) May 29, 2025
I laud the people of Sikkim for their efforts to develop Sikkim over the last 50 years. pic.twitter.com/8jpWVpgnrJ
— Narendra Modi (@narendramodi) May 29, 2025
The NDA Government's efforts to boost connectivity have helped the Northeast. pic.twitter.com/9JZJLp7gPk
— Narendra Modi (@narendramodi) May 29, 2025
Sikkim has done extensive work in organic farming. The entire nation can learn from Sikkim's strides. pic.twitter.com/1SVlHNDBaX
— Narendra Modi (@narendramodi) May 29, 2025