পি এম ইণ্ডিয়া
এই বিশেষ অনুষ্ঠানত মোক মোৰ অনুভূতি প্ৰকাশৰ সুযোগ দিয়াৰ বাবে মই আপোনাৰ ওচৰত অতি কৃতজ্ঞ।
সন্মানীয় সভাপতি মহোদয়,
সদনৰ ভিতৰত বিভিন্ন বিষয়ত আলোচনা হয়। সকলোৰে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আছে আৰু কিছুমান তিক্ত অভিজ্ঞতাও আছে। কিন্তু আজি যেতিয়া এনে এক পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হয়, তেতিয়া স্বাভাৱিকভাৱেই আমাৰ সকলোৰে মনত এটা সাধাৰণ ভাৱৰ উদ্ৰেক হয়, যি দলীয় সীমা অতিক্ৰম কৰে। আমাৰ সহকৰ্মীসকলে এতিয়া অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ কামলৈ আগবাঢ়িছে। কিছুমানে উভতি অহাৰ অভিপ্ৰায়ৰে এনে কৰি আছে আৰু কিছুমানে প্ৰস্থান কৰাৰ পাছত সমাজলৈ কিছু বিশেষ অৱদান আগবঢ়াবলৈ তেওঁলোকৰ সৈতে তেওঁলোকৰ অভিজ্ঞতা লৈ আছে। যিসকল আঁতৰি গৈছে আৰু উভতি নাহে, তেওঁলোকক মই এইটো ক’ব বিচাৰো যে ৰাজনীতিত কোনো সম্পূৰ্ণ অৱসান নাই। ভৱিষ্যতেও আপোনাক অপেক্ষা কৰি আছে আৰু আপোনাৰ অভিজ্ঞতা তথা অৱদান দেশৰ জীৱনত চিৰকালৰ বাবে থাকিব।
সন্মানীয় সভাপতি মহোদয়,
এই সদনত বিদায় জনোৱা আমাৰ সকলো সন্মানীয় সদস্য-কিছুমানে সদনৰ অধিৱেশন নথকাৰ সময়ত হয়তো বিদায় লৈছে আৰু কিছুমানে ইতিমধ্যে সদনৰ সময়ত বিদায় লৈছে। অৱশ্যে বিদায় লোৱা এই সকলো সন্মানীয় সাংসদে অসামান্য অৱদান আগবঢ়াইছে। সেয়েহে মই নিশ্চয়কৈ ক’ব লাগিব, সন্মানীয় দেৱগৌড়া জী, সন্মানীয় খাৰ্গে জী আৰু সন্মানীয় শাৰদ পাৱাৰ জী-এইসকল জ্যেষ্ঠ ব্যক্তি যিয়ে নিজৰ জীৱনৰ আধাতকৈও অধিক সময় সংসদীয় কাৰ্যকলাপত অতিবাহিত কৰিছে। এনে ব্যাপক অভিজ্ঞতাৰ পাছতো সকলো নতুন সাংসদে এনে সমৰ্পণেৰে সদনলৈ আহিব লাগে, যিমান পাৰে অৰিহণা যোগাব লাগে, সমাজৰ দ্বাৰা তেওঁলোকৰ ওপৰত ন্যস্ত কৰা দায়িত্বসমূহৰ প্ৰতি সম্পূৰ্ণৰূপে নিৰ্ভৰশীল হৈ থাকিব লাগে। এইটো আমাৰ সকলোৰে বাবে এই জ্যেষ্ঠ সদস্যসকলৰ পৰা শিকিবলগীয়া কথা। মই তেওঁলোকৰ অৱদানক গভীৰভাৱে প্ৰশংসা কৰো, কিয়নো ইমান দীঘলীয়া কাৰ্যকাল সৰু নহয়; ই অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। একেদৰে আমাৰ উপাধ্যক্ষ হৰিবংশ জীয়েও বিদায় লৈছে। হৰিবংশ জীয়ে দীৰ্ঘদিন ধৰি এই সদনত নিজৰ দায়িত্ব পালন কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছে। তেওঁ অতি মৃদুভাষী আৰু সদন চলোৱাৰ ক্ষেত্ৰত সকলোৰে আস্থা অৰ্জন কৰিবলৈ নিৰন্তৰ চেষ্টা চলাই আহিছে। মই লক্ষ্য কৰিছো যে সংকটৰ সময়ত প্ৰায়ে উপাধ্যক্ষক দায়িত্ব দিয়া হয়। তেওঁৰ ব্যাপক অভিজ্ঞতা আছে আৰু তেওঁ সকলোকে ভালদৰে জানে। কিন্তু তেওঁৰো এটা অৱদান আছে আৰু মই দেখিছো যে যেতিয়া সদনৰ অধিৱেশন নহয়, তেতিয়া তেওঁ দেশৰ প্ৰতিটো কোণত যুৱক-যুৱতীসকলক সাক্ষাৎ কৰে, তেওঁলোকক বৰ্তমানৰ পৰিস্থিতিৰ বিষয়ে অৱগত কৰে আৰু তেওঁলোকৰ মাজত ৰাষ্ট্ৰৰ সৈতে জড়িত হোৱাৰ ভাৱ জাগ্ৰত কৰে। এইটোও এটা নিৰন্তৰ কাম। তেওঁ কেৱল কলমৰ বিশেষজ্ঞ নহয়, এজন কঠোৰ পৰিশ্ৰমী হিচাপেও মই ক’ম যে তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰতিটো কোণ ভ্ৰমণ কৰিছে আৰু নিজৰ কাম কৰিছে।
সন্মানীয় সভাপতি মহোদয়,
আমি শুনিছিলো যে সদনে হাস্যৰস আৰু ব্যংগাত্মকতাৰ বাবে যথেষ্ট সুযোগ প্ৰদান কৰিছিল। আজিকালি সম্ভৱতঃ এইটো ক্ৰমান্বয়ে হ্ৰাস পাইছে, কিয়নো ২৪x৭ সংবাদ মাধ্যমৰ বাবে সকলোৱে সচেতন। অৱশ্যে আমাৰ আথাৱালে, তেওঁ সদায় তাত থাকি বিদায় লৈছে, কিন্তু ইয়াত কোনেও কোনো অসন্তুষ্টি অনুভৱ নকৰে। মই বিশ্বাসী যে তেওঁ হাস্যৰস আৰু ব্যংগাত্মক প্ৰদৰ্শন অব্যাহত ৰাখিব।
সন্মানীয় সভাপতি মহোদয়,
প্ৰতি দুবছৰৰ মূৰে মূৰে এটা ডাঙৰ গোটে আমাৰ সদন ত্যাগ কৰে। অৱশ্যে ব্যৱস্থাটো এনেকুৱা যে নতুনকৈ অহা গোটটোৰ ইয়াত দীৰ্ঘদিন ধৰি, চাৰি বছৰ ধৰি বহি থকা আন সহকৰ্মীসকলৰ অভিজ্ঞতা আছে। নতুন সদস্যসকলে তৎক্ষণাত তেওঁলোকৰ পৰা কিবা এটা শিকিবলৈ সুযোগ পায়। সেয়েহে এক প্ৰকাৰে এই স্থানৰ উত্তৰাধিকাৰ, সেই অবিৰত প্ৰক্ৰিয়া, সদায় থাকে; ই এক বৃহৎ লাভ। মই নিশ্চিত যে যিসকলে এইবাৰ যোৱা নাই আৰু নতুন সন্মানীয় সাংসদসকলেও তেওঁলোকৰ অভিজ্ঞতাৰ পৰা উপকৃত হ’ব আৰু তেওঁলোকৰ অৱদানে সদনক সমৃদ্ধ কৰিব। ইয়াৰ ওপৰত মোৰ সম্পূৰ্ণ বিশ্বাস আছে।
সন্মানীয় সভাপতি মহোদয়,
আমি জানো যে ব্যক্তিগত জীৱন বা ৰাজহুৱা জীৱনত যেতিয়াই কোনো গুৰুত্বপূৰ্ণ সিদ্ধান্ত ল’ব লাগে, পৰিয়ালৰ সদস্যসকলে একেলগে বহি ইয়াৰ সিদ্ধান্ত লয়, কিন্তু তথাপিও তেওঁলোকে কয়, ‘হেৰা, এইটো কৰা, তেওঁলোকক সোধা, এজন জ্যেষ্ঠজনৰ পৰা দ্বিতীয় মতামত লোৱা।’ পৰিয়ালৰ জ্যেষ্ঠসকলে ক’ব, ‘চুবুৰীয়াৰ চাৰিওফালে চাওক, তেওঁ যথেষ্ট অভিজ্ঞ। তেওঁ কি ভাবে তাক সোধক।’ কোনোবা অসুস্থ হ’লেও তেওঁলোকে ক’ব, ‘এইটো কৰক, আন এজন চিকিৎসকৰ পৰামৰ্শ লওক।’ দ্বিতীয় মতামত অবিশ্বাস্যভাৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ। মই বিশ্বাস কৰো যে আমাৰ সংসদীয় ব্যৱস্থাত দ্বিতীয় মতামতৰ অপৰিসীম শক্তি আছে। এটা ঘৰত এটা সিদ্ধান্ত লোৱা হয়, তাৰ পিছত সেইটো দ্বিতীয় মতামতৰ বাবে আন ঘৰলৈ ঘূৰি আহে। যদি এইটো এই ঘৰত আছে, তেন্তে এইটো দ্বিতীয় মতামতৰ বাবে সেই ঘৰলৈ যায়। আৰু এই দ্বিতীয় মতামতে সমগ্ৰ বিতৰ্কত সমগ্ৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ প্ৰক্ৰিয়াত এক গভীৰ নতুন মাত্ৰা যোগ কৰে। মই বিশ্বাস কৰো যে ই আমাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ প্ৰক্ৰিয়াক সমৃদ্ধ কৰে। সেয়েহে এই সদনত বহি থকা সন্মানীয় সাংসদসকলৰ বাবে এক মুকলি মনোভাব আছে যে যদি এই সদনত নহয়, তেন্তে সেই সদনত এক ভাল নতুন মতামতৰ সৃষ্টি হ’ব, যদি সেই সদনত নহয়, তেন্তে এই সদনত। গতিকে এই দ্বিতীয় মতামতটো আমাৰ গণতন্ত্ৰৰ বাবে এক বৃহৎ অৱদান, যিটো আমি সমৰ্থন কৰিব লাগিব। অৱসৰ গ্ৰহণ কৰি থকা আমাৰ সন্মানীয় সাংসদসকলে নিশ্চিতভাৱে অৱদান আগবঢ়াইছে আৰু ইয়াৰ বাবেও মই তেওঁলোকক ধন্যবাদ জনাইছো।
সন্মানীয় সভাপতি মহোদয়,
বিদায় জনোৱা আমাৰ সন্মানীয় সাংসদসকলে হয়তো অদূৰ ভৱিষ্যতে এই সুযোগ নাপাব পাৰে। অৱশ্যে এই সন্মানীয় সাংসদসকলে পুৰণি সংসদ ভৱন আৰু নতুন সংসদ ভৱন দুয়োটাতে বহাৰ সুযোগ লাভ কৰিছে। তেওঁলোকে দুয়োটা ভৱনত ৰাষ্ট্ৰৰ কল্যাণত অৰিহণা যোগোৱাৰ সুযোগ লাভ কৰিছে। তেওঁলোকৰ কাৰ্যকালত তেওঁলোকে এই নতুন সদনৰ নিৰ্মাণ প্ৰক্ৰিয়া আৰু নতুন সদনৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ প্ৰক্ৰিয়াত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সুযোগো লাভ কৰিছে। এয়া তেওঁলোকৰ জীৱনত এক বিশেষ স্মৃতি, এক নতুন স্মৃতি হ’ব।
সন্মানীয় সভাপতি মহোদয়,
মই সকলো সন্মানীয় সাংসদক শ্ৰদ্ধা জনাইছো আৰু মই বিশ্বাস কৰো যে এই সদনখন এখন বিশাল মুক্ত বিশ্ববিদ্যালয়। আমি ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় জীৱনৰ বহুতো সূক্ষ্মতাৰ সৈতে পৰিচিত হোৱাৰ সুযোগ পাইছো। একপ্ৰকাৰে আমি শিক্ষা আৰু দীক্ষা লাভ কৰো। ইয়াত অতিবাহিত হোৱা এই ৬ বছৰ আমাৰ জীৱন গঠন কৰাৰ বাবে আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় জীৱন গঠনত অৰিহণা যোগোৱাৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ, কিয়নো এইবোৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ প্ৰক্ৰিয়াৰ অংশ। এইটো আমাৰ নিজৰ জীৱনক গঢ় দিয়াৰ এক অমূল্য সুযোগ। সেয়েহে যেতিয়া সন্মানীয় সাংসদসকল ইয়ালৈ আহে, তেওঁলোকৰ বোধশক্তি আৰু সামৰ্থ্য বহুগুণে বৃদ্ধি পায় আৰু যেতিয়া তেওঁলোকে বিদায় লোৱাৰ সময়ত তেওঁলোকৰ সৈতে এক অপৰিসীম অভিজ্ঞতাৰ শক্তি আহে। এতিয়া বিদায়ৰ পাছতো তেওঁলোকে দেশৰ জীৱনত অৰিহণা যোগোৱা অব্যাহত ৰাখিছে। তেওঁলোক নিজৰ ধৰণে ব্যৱস্থাটোৰ অংশ হ’ব পাৰে বা নহ’বও পাৰে, কিন্তু তেওঁলোকৰ অমূল্য অৱদান অব্যাহত থাকিব পাৰে। তেওঁলোকৰ অভিজ্ঞতা ৰাষ্ট্ৰ গঠনত চিৰকালৰ বাবে উপযোগী হওক। এই সকলোবোৰ সন্মানীয় সাংসদৰ বাবে এয়া মোৰ শুভেচ্ছা আৰু আকৌ এবাৰ মই সকলো সন্মানীয় সাংসদৰ অৱদানৰ শলাগ লৈছো আৰু প্ৰশংসা কৰিছো।
বহুত বহুত ধন্যবাদ।
****
MJPS/SS/RK/NB
Speaking in the Rajya Sabha. https://t.co/TV2X34E4D1
— Narendra Modi (@narendramodi) March 18, 2026