পি এম ইণ্ডিয়া

প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ অধ্যক্ষতাত বহা কেন্দ্ৰীয় কেবিনেটে এক কেন্দ্ৰীয় পৃষ্ঠপোষকতা আঁচনি (চিএছএছ) —  ‘প্ৰধানমন্ত্ৰী বিকশিত গ্ৰাম স্বৰাজ যোজনা’ (পিএম ভিজিএছৱাই) ৰ অনুমোদন জনাইছে, যি হৈছে ‘বিকশিত ভাৰত’ৰ ৰাষ্ট্ৰীয় দৃষ্টিভংগীৰ সৈতে সংগতি ৰাখি গ্ৰহণ কৰা এক পৰৱৰ্তী প্ৰজন্মৰ শাসন ৰূপান্তৰণমূলক পদক্ষেপ। এই আঁচনিখন ২০২৬-২৭ ৰ পৰা ২০৩০-৩১ লৈকে (ষোড়শ বিত্ত আয়োগৰ কাৰ্যকালৰ সৈতে একে সময়তে শেষ হোৱাকৈ) ৰূপায়ণৰ বাবে অনুমোদন জনোৱা হৈছে।

বিত্তীয় প্ৰভাৱঃ

আঁচনিখনৰ ব্যয় হৈছে ৭,৩৯৫.৫৫ কোটি টকা, যাৰ ভিতৰত আছে ৪,৮৬৯.৪৮ কোটি টকাৰ কেন্দ্ৰীয় অংশ আৰু ২,৫২৬.০৭ কোটি টকাৰ ৰাজ্যিক অংশ।

হিতাধিকাৰীৰ সংখ্যাঃ

২.৫৫ লাখৰো অধিক পঞ্চায়ত আৰু পৰম্পৰাগত স্থানীয় নিকায়ৰ পঞ্চায়ত কৰ্মী তথা অন্যান্য অংশীদাৰসকলৰ সৈতে প্ৰায় ৩২  লাখ নিৰ্বাচিত প্ৰতিনিধি এই আঁচনিৰ প্ৰত্যক্ষ হিতাধিকাৰী হ ‘ব। সজাগতা সৃষ্টিৰ প্ৰতিটো খণ্ডই কমেও ১ কোটি নাগৰিকৰ ওচৰলৈ যাব।

নিযুক্তি সৃষ্টিৰ সম্ভাৱনাকে ধৰি মুখ্য প্ৰভাৱঃ

     ১. ই-গ্ৰাম স্বৰাজ পৰ্টেলত বছৰি ২.৫৫ লাখ সামগ্ৰিক গ্ৰাম পঞ্চায়ত উন্নয়ন পৰিকল্পনা প্ৰস্তুত কৰাত সহায় কৰা, গ্ৰাম্য অগ্ৰাধিকাৰ, সংশ্লিষ্ট কেন্দ্ৰীয় আৰু ৰাজ্যিক বিভাগৰ হস্তক্ষেপ আৰু অংশগ্ৰহণমূলক তথা প্ৰমাণ-আধাৰিত পৰিকল্পনাৰ জৰিয়তে উপলব্ধ সম্পদসমূহক একত্ৰিত কৰা।

২. প্ৰাসংগিক চৰকাৰী আঁচনি আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় পদক্ষেপৰ বুজাপৰা উন্নত কৰিবলৈ আৰু সেইবোৰৰ স্থানীয় প্ৰভাৱৰ বিষয়ে জ্ঞাত আলোচনাক উৎসাহিত কৰিবলৈ বিদ্যমান ডিজিটেল আৰু প্ৰসাৰ মঞ্চ, গ্ৰাম সভাৰ লগতে অন্যান্য পঞ্চায়ত মঞ্চ ব্যৱহাৰ কৰি প্ৰতিটো সমন্বিত সজাগতা সৃষ্টিৰ অনুশীলনত কমেও ১ কোটি নাগৰিকৰ সমীপলৈ যোৱা।

৩. সামগ্ৰিক পৰিকল্পনা, নাগৰিকৰ সৈতে যোগাযোগ, সম্পদ ব্যৱস্থাপনা আৰু স্থানীয়ভাৱে প্ৰাসংগিক বহনক্ষম উন্নয়ন লক্ষ্যৰ দিশত অগ্ৰগতিৰ বাবে সামৰ্থ্য নিৰ্মাণ আৰু ডিজিটেল হেণ্ডহোল্ডিংৰ জৰিয়তে পঞ্চায়তৰ কৰ্মীৰ লগতে অন্যান্য অংশীদাৰসকলৰ সৈতে প্ৰায় ৩২ লাখ নিৰ্বাচিত প্ৰতিনিধিৰ প্ৰশাসনৰ সামৰ্থ্য শক্তিশালী কৰা।

     ৪. বছৰি কমেও ২.৫৫ লাখ অনলাইন অডিট পৰিকল্পনা প্ৰস্তুত কৰা আৰু অডিট অনলাইনৰ জৰিয়তে সংশ্লিষ্ট অডিটসমূহ সময়মতে সম্পূৰ্ণ কৰাত সহায় কৰা। উন্নত একাউণ্টিং, ৰাজহুৱা প্ৰকাশ, আৰু নিজৰ উৎসৰ ৰাজহ সংগ্ৰহৰ লগতে, ই উপলব্ধ পুঁজিৰ বাবে দায়বদ্ধতা শক্তিশালী কৰিব আৰু অধিক আৰ্থিকভাৱে আত্মনিৰ্ভৰশীল পঞ্চায়তসমূহক সমৰ্থন কৰিব।

আঁচনিখনৰ অধীনত কোনো স্থায়ী পদ সৃষ্টি কৰা নহ’ব। অৱশ্যে, আঁচনিখনে কাৰিকৰী সহায় প্ৰদান কৰিবলৈ আৰু ইয়াৰ উদ্দেশ্যসমূহ প্ৰাপ্ত কৰিবলৈ প্ৰতিষ্ঠানিক ব্যৱস্থাৰ অংশ হিচাপে ৰাজ্য, জিলা আৰু খণ্ড পৰ্যায়ত প্ৰয়োজন-আধাৰিত চুক্তিভিত্তিক মানৱ সম্পদ নিয়োজিত কৰিব পাৰে।

ৰাজ্য/জিলাসমূহৰ অন্তৰ্ভুক্তিঃ

এই আঁচনিখন সকলো ৰাজ্য/কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চললৈ সম্প্ৰসাৰিত হ’ব, য’ত পঞ্চায়ত নথকা অংশ ix নোহোৱা অঞ্চলৰ গ্ৰাম্য স্থানীয় চৰকাৰৰ প্ৰতিষ্ঠানসমূহ (পৰম্পৰাগত স্থানীয় নিকায়) অন্তৰ্ভুক্ত থাকিব।

সবিশেষঃ

তৃণমূল পৰ্যায়ত ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিৱৰ্তনমূলক সংস্কাৰৰ সুবিধা লোৱাৰ সুযোগঃ যোৱা বাৰ বছৰত গ্ৰাম্য অৰ্থনীতি শক্তিশালী কৰা, ৰাজহুৱা সেৱা উন্নত কৰা আৰু গ্ৰাম্য উন্নয়নক আগুৱাই নিয়াৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় সংস্কাৰ আৰু চৰকাৰী পদক্ষেপসমূহে সুযোগ সৃষ্টি কৰিছে। এই সুযোগবোৰ উপলব্ধি কৰিবলৈ তৃণমূল পৰ্যায়ৰ অংশগ্ৰহণ আৰু স্থানীয় পৰিকল্পনাৰ প্ৰয়োজন যি ইয়াৰ প্ৰভাৱৰ বাবে দায়বদ্ধ। ষোড়শ বিত্ত আয়োগে ২০২৬-২৭ ৰ পৰা ২০৩০-৩১ ৰ ভিতৰত গ্ৰাম্য স্থানীয় নিকায়সমূহৰ বাবে প্ৰায় ৪.৩৫ লাখ কোটি টকাৰ অনুদানৰ পৰামৰ্শ দিয়াৰ লগে লগে পঞ্চায়তসমূহক ৰাষ্ট্ৰীয় অগ্ৰাধিকাৰ, চৰকাৰী আঁচনি, উপলব্ধ সম্পদ আৰু স্থানীয় আকাংক্ষাসমূহ একত্ৰিত কৰাৰ ক্ষমতাৰ প্ৰয়োজন। পি এম ভি জি এছ ৱাই-এ সামগ্ৰিক পৰিকল্পনা, আন্তঃবিভাগীয় সমন্বয়, ক্ষমতা নিৰ্মাণ আৰু গ্ৰাম সভাৰ জৰিয়তে তথ্যপূৰ্ণ আলোচনাৰ জৰিয়তে এই দৃষ্টিভংগীক সমৰ্থন কৰিব। ই ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ পদক্ষেপ আৰু বৰ্ধিত বিত্তীয় সম্পদসমূহক স্থানীয়ভাৱে প্ৰাসংগিক উন্নয়ন ফলাফললৈ ৰূপান্তৰিত কৰাত সহায় কৰি বিকশিত ভাৰতক আগুৱাই নিব।

স্থানীয় শাসনৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গ্ৰাম পঞ্চায়তঃ প্ৰধানমন্ত্ৰী বিকশিত গ্ৰাম স্বৰাজ যোজনা (পিএম ভিজিএছৱাই)-এ গ্ৰাম পঞ্চায়তক সামগ্ৰিক স্থানীয় পৰিকল্পনা আৰু উন্নয়নমূলক পদক্ষেপৰ সমন্বয়ৰ কেন্দ্ৰত স্থাপন কৰিব। পঞ্চায়তসমূহক গাঁওৰ অগ্ৰাধিকাৰ, প্ৰাসংগিক চৰকাৰী হস্তক্ষেপ আৰু উপলব্ধ সম্পদসমূহক একত্ৰিত কৰিবলৈ সমৰ্থন কৰা হ’ব, যাৰ ফলত তেওঁলোকে তৃণমূল উন্নয়নৰ আধাৰ হিচাপে কাম কৰিব পাৰিব। এই আঁচনিখনে বিকশিত ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগীক গ্ৰাম্য সম্প্ৰদায়ৰ প্ৰয়োজনীয়তা আৰু আকাংক্ষাৰ সৈতে সংযোগ কৰিব।

গ্ৰাম পঞ্চায়ত পৰ্যায়ত সামগ্ৰিক পৰিকল্পনাঃ এই আঁচনিখনে এক সামগ্ৰিক গ্ৰাম পঞ্চায়ত উন্নয়ন পৰিকল্পনা (জিপিডিপি) প্ৰস্তুত কৰাৰ বাবে সহযোগিতা কৰিবলৈ সকলো সংশ্লিষ্ট কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰালয়/বিভাগ আৰু ৰাজ্য চৰকাৰৰ পৰিকল্পনা প্ৰক্ৰিয়াক এখন উমৈহতীয়া ডিজিটেল মঞ্চত একত্ৰিত কৰিব। ই পঞ্চায়ত আৰু বিভাগসমূহক ব্যৱধান চিনাক্ত কৰাত, হস্তক্ষেপসমূহ সংৰেখিত কৰাত আৰু কেন্দ্ৰীয় বিত্ত আয়োগৰ অনুদানকে ধৰি উপলব্ধ সম্পদসমূহৰ উন্নত ব্যৱহাৰত সহায় কৰিব। ব্যক্তিগত আঁচনিসমূহ প্ৰদান কৰাৰ বাবে বিদ্যমান বিভাগীয় ব্যৱস্থা অব্যাহত থাকিব।

প্ৰতিখন গ্ৰাম পঞ্চায়তৰ উন্নয়নৰ এক ব্যৱহাৰকাৰী-অনুকূল দৃষ্টিভংগীঃ ই-গ্ৰাম স্বৰাজ আৰু বৰ্তমানৰ ই-পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি এই আঁচনিখনে চৰকাৰী আঁচনি, হিতাধিকাৰী, লাভালাভ, সামূহিক সম্পদ আৰু উপলব্ধ সম্পদৰ তথ্য এক সাধাৰণ ডিজিটেল মঞ্চত আনিব। ই পঞ্চায়তসমূহক ব্যৱধান চিনাক্ত কৰাত, স্থানীয় প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণ কৰাত আৰু পৰিকল্পনা, সমন্বয় তথা নিৰীক্ষণ উন্নত কৰাত সহায় কৰিব

ৰাষ্ট্ৰীয় অগ্ৰাধিকাৰসমূহক স্থানীয় প্ৰয়োজনীয়তাৰ সৈতে সংযোগকৰণঃ প্ৰধানমন্ত্ৰী ভি জি এছ ৱাই-এ চৰকাৰী আঁচনি আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় পদক্ষেপবোৰ সৰল, বোধগম্য ভাষাত ব্যাখ্যা কৰিবলৈ পঞ্চম (১৭ টা ভাৰতীয় ভাষাত এক এআই-সক্ষম, বহুভাষিক, দ্বিমুখী যোগাযোগ মঞ্চ) সহ বিদ্যমান প্ৰশিক্ষণ, ডিজিটেল আৰু প্ৰচাৰ মঞ্চ ব্যৱহাৰ কৰিব। গ্ৰাম সভা আৰু পঞ্চায়ত মঞ্চসমূহে সামূহিক আলোচনাক উৎসাহিত কৰিব, ৰাষ্ট্ৰীয় অগ্ৰাধিকাৰসমূহক স্থানীয় প্ৰয়োজনীয়তাৰ লগতে গ্ৰাম্য উন্নয়নৰ লক্ষ্যৰ সৈতে সংযোগ কৰাত সহায় কৰিব।

এই প্ৰক্ৰিয়া কাৰ্যকৰী কৰাৰ বাবে ক্ষমতা নিৰ্মাণঃ ক্ষমতা নিৰ্মাণে ডিজিটেল মঞ্চৰ ফলপ্ৰসূ ব্যৱহাৰ, আঁচনি আৰু সম্পদৰ তথ্যৰ ব্যাখ্যা, সামগ্ৰিক পৰিকল্পনা তথা নাগৰিকৰ সৈতে যোগাযোগত সহায় কৰিব। ই পঞ্চায়তসমূহক উপলব্ধ তথ্য আৰু তথ্যপূৰ্ণ আলোচনাক স্থানীয়ভাৱে প্ৰাসংগিক ৰূপত পৰৱৰ্তী পদক্ষেপলৈ অনুবাদ কৰাত সহায় কৰিব।

উপলব্ধ সম্পদসমূহৰ স্বচ্ছ আৰু দক্ষ ব্যৱহাৰঃ এই আঁচনিখনে বিত্ত আয়োগৰ অনুদান আৰু অন্যান্য পুঁজি কাৰ্যকৰীভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ পঞ্চায়তৰ ক্ষমতাক শক্তিশালী কৰিব, নিজৰ উৎসৰ ৰাজহ (অ’ এছ আৰ) একত্ৰিত কৰিব, আৰু অনলাইন একাউণ্টিং, অডিটিং আৰু ৰাজহুৱা প্ৰকাশ নিশ্চিত কৰিব। ই স্বচ্ছ সম্পদৰ ব্যৱহাৰক উৎসাহিত কৰিব, স্থানীয় উন্নয়নৰ ব্যৱধান দূৰ কৰিব আৰু দায়বদ্ধ, আত্মনিৰ্ভৰশীল পঞ্চায়তসমূহক উৎসাহিত কৰিব।

ৰূপায়ণৰ কৌশলঃ

আঁচনিখন সংশ্লিষ্ট ৰাজ্য চৰকাৰ আৰু কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলৰ প্ৰশাসনসমূহৰ জৰিয়তে ৰূপায়ণ কৰা হ’ব। ৰাজ্য/কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলসমূহে আঁচনিখনৰ উদ্দেশ্য আৰু নীতি-নিৰ্দেশনা অনুসৰি কাৰ্যকলাপ, অগ্ৰাধিকাৰ আৰু প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ উল্লেখ কৰি বাৰ্ষিক কাৰ্যপৰিকল্পনা দাখিল কৰিব। নিৰ্দিষ্ট কেন্দ্ৰীয় ক্ষমতাশালী সমিতিয়ে প্ৰযোজ্য প্ৰক্ৰিয়া আৰু নিয়ম অনুসৰি এই পৰিকল্পনাসমূহ মূল্যায়ন আৰু অনুমোদন কৰিব। কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰ আৰু ৰাজ্য/কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলসমূহে সমন্বয়, কাৰিকৰী সহায়, নিৰীক্ষণ আৰু পৰ্যালোচনাৰ দ্বাৰা সমৰ্থিত হৈ নিজ নিজ দায়িত্বৰ ক্ষেত্ৰৰ ভিতৰত কাৰ্যকলাপসমূহ হাতত ল’ব। বৰ্তমানৰ প্ৰতিষ্ঠানিক, ক্ষমতা বিকাশ, ডিজিটেল আৰু যোগাযোগ ব্যৱস্থাই তৃণমূল পৰ্যায়ত ৰূপায়ণত সহায় কৰিব।

****

MJPS/SS/MK