પીએમઇન્ડિયા
સમજૂતી કરારો (MoUs) અને કરારો
સ્થળાંતર અને ગતિશીલતા:
ભારત ગણરાજ્યની સરકાર અને રશિયન ફેડરેશનની સરકાર વચ્ચે એક રાજ્યના નાગરિકોની બીજા રાજ્યના પ્રદેશમાં અસ્થાયી શ્રમ પ્રવૃત્તિ અંગેનો કરાર થયો છે. ઉપરાંત, ભારત ગણરાજ્યની સરકાર અને રશિયન ફેડરેશનની સરકાર વચ્ચે અનિયમિત સ્થળાંતર સામે લડવા માટે સહકાર અંગેનો કરાર પણ કરવામાં આવ્યો છે.
આરોગ્ય અને ખાદ્ય સુરક્ષા:
ભારત ગણરાજ્યના આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલય અને રશિયન ફેડરેશનના આરોગ્ય મંત્રાલય વચ્ચે આરોગ્ય સંભાળ, તબીબી શિક્ષણ અને વિજ્ઞાનના ક્ષેત્રમાં સહકાર અંગેનો કરાર થયો છે. તેમજ, ભારત ગણરાજ્યના આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલયના ભારતીય ખાદ્ય સુરક્ષા અને માનક સત્તામંડળ અને ગ્રાહક અધિકારોના સંરક્ષણ અને માનવ કલ્યાણ પર દેખરેખ માટેની ફેડરલ સર્વિસ (રશિયન ફેડરેશન) વચ્ચે ખાદ્ય સુરક્ષાના ક્ષેત્રમાં કરાર કરવામાં આવ્યો છે.
દરિયાઈ સહકાર અને ધ્રુવીય જળ :
ભારત ગણરાજ્યની સરકારના બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય અને રશિયન ફેડરેશનના પરિવહન મંત્રાલય વચ્ચે ધ્રુવીય જળમાર્ગમાં કાર્યરત જહાજો માટેના નિષ્ણાતોની તાલીમ અંગેનો સમજૂતી કરાર કરવામાં આવ્યો છે. આ ઉપરાંત, ભારત ગણરાજ્યના બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય અને રશિયન ફેડરેશનના મેરિટાઇમ બોર્ડ વચ્ચેનો સમજૂતી કરાર પણ થયેલ છે.
ખાતરો:
મેસર્સ જેએસસી ઉરલકેમ (M/s. JSC UralChem) અને મેસર્સ રાષ્ટ્રીય કેમિકલ્સ એન્ડ ફર્ટિલાઇઝર્સ લિમિટેડ તથા નેશનલ ફર્ટિલાઇઝર્સ લિમિટેડ અને ઇન્ડિયન પોટાશ લિમિટેડ વચ્ચે એક સમજૂતી કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે.
કસ્ટમ્સ અને વાણિજ્ય (Customs and commerce):
ભારત ગણરાજ્યની સરકારના સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ઇનડાયરેક્ટ ટેક્સિસ એન્ડ કસ્ટમ્સ અને ફેડરલ કસ્ટમ્સ સર્વિસ (રશિયન ફેડરેશન) વચ્ચે ભારત ગણરાજ્ય અને રશિયન ફેડરેશન વચ્ચે ખસેડાયેલા માલસામાન અને વાહનોના સંદર્ભમાં પૂર્વ–આગમન માહિતીના આદાનપ્રદાનમાં સહકાર માટેનો પ્રોટોકોલ કરવામાં આવ્યો છે. વધુમાં, ભારત ગણરાજ્યના સંચાર મંત્રાલયના પોસ્ટ વિભાગ અને જેએસસી «રશિયન પોસ્ટ» વચ્ચે દ્વિપક્ષીય કરાર પણ થયો છે.
શૈક્ષણિક સહયોગ:
ડિફેન્સ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ એડવાન્સ્ડ ટેકનોલોજી, પુણે અને ફેડરલ સ્ટેટ ઓટોનોમસ એજ્યુકેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂશન ઓફ હાયર એજ્યુકેશન “નેશનલ ટોમ્સ્ક સ્ટેટ યુનિવર્સિટી“, ટોમ્સ્ક વચ્ચે વૈજ્ઞાનિક અને શૈક્ષણિક સહયોગ અંગેનો સમજૂતી કરાર થયો છે. ઉપરાંત, યુનિવર્સિટી ઓફ મુંબઈ, લોમોનોસોવ મોસ્કો સ્ટેટ યુનિવર્સિટી અને જોઈન્ટ–સ્ટોક કંપની મેનેજમેન્ટ કંપની ઓફ રશિયન ડાયરેક્ટ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ફંડ વચ્ચે સહકાર અંગેનો કરાર કરવામાં આવ્યો છે.
મીડિયા સહયોગ:
પ્રસાર ભારતી, ભારત અને જોઈન્ટ સ્ટોક કંપની ગેઝપ્રોમ–મીડિયા હોલ્ડિંગ, રશિયન ફેડરેશન વચ્ચે પ્રસારણ પર સહકાર અને સહયોગ માટેનો સમજૂતી કરાર થયો છે. પ્રસાર ભારતી, ભારત અને નેશનલ મીડિયા ગ્રુપ, રશિયા વચ્ચે પણ પ્રસારણ પર સહકાર અને સહયોગ માટેનો સમજૂતી કરાર કરવામાં આવ્યો છે. તદુપરાંત, પ્રસાર ભારતી, ભારત અને ધ બીગ એશિયા મીડિયા ગ્રુપ વચ્ચે પણ પ્રસારણ પર સહકાર અને સહયોગ માટેનો સમજૂતી કરાર થયો છે. પ્રસાર ભારતી, ભારત અને એએનઓ “ટીવી–નોવોસ્તી” વચ્ચે પ્રસારણ પર સહકાર અને સહયોગ માટેના સમજૂતી કરારમાં પૂરક જોડાણ (Addendum) પણ ઉમેરવામાં આવ્યું છે. છેલ્લે, “ટીવી બ્રિક્સ” જોઈન્ટ–સ્ટોક કંપની અને “પ્રસાર ભારતી (PB)” વચ્ચેનો સમજૂતી કરાર પણ થયો છે.
જાહેરાતો
વર્ષ 2030 સુધીમાં ભારત – રશિયા આર્થિક સહકારના વ્યૂહાત્મક ક્ષેત્રોના વિકાસ માટેનો કાર્યક્રમ જાહેર કરવામાં આવ્યો છે. રશિયન પક્ષે ઇન્ટરનેશનલ બિગ કેટ એલાયન્સ (IBCA) માં જોડાવા માટે ફ્રેમવર્ક એગ્રીમેન્ટ અપનાવવાનો નિર્ણય કર્યો છે. નેશનલ ક્રાફ્ટ્સ મ્યુઝિયમ અને હસ્તકલા એકેડેમી (નવી દિલ્હી, ભારત) અને ત્સારિત્સિનો સ્ટેટ હિસ્ટોરિકલ, આર્કિટેક્ચરલ, આર્ટ એન્ડ લેન્ડસ્કેપ મ્યુઝિયમ–રિઝર્વ (મોસ્કો, રશિયા) વચ્ચે “ભારત. સમયનું વસ્ત્ર” પ્રદર્શન માટેનો કરાર પણ કરવામાં આવ્યો છે. પારસ્પરિક ધોરણે રશિયન નાગરિકોને 30 દિવસનો ઇ–ટૂરિસ્ટ વિઝા મફત (gratis basis) આપવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે. તેમજ, રશિયન નાગરિકોને ગ્રુપ ટૂરિસ્ટ વિઝા મફત (gratis basis) આપવાની મંજૂરી પણ જાહેર કરવામાં આવી છે.
SM/DK/GP/JD
Addressing the joint press meet with President Putin.@KremlinRussia_E https://t.co/ECjpvWj7CF
— Narendra Modi (@narendramodi) December 5, 2025
आज भारत और रूस के 23वें शिखर सम्मेलन में राष्ट्रपति पुतिन का स्वागत करते हुए मुझे बहुत खुशी हो रही है।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
उनकी यात्रा ऐसे समय हो रही है जब हमारे द्विपक्षीय संबंध कई ऐतिहासिक milestones के दौर से गुजर रहे हैं: PM @narendramodi
पिछले आठ दशकों में विश्व में अनेक उतार चढ़ाव आए हैं।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
मानवता को अनेक चुनौतियों और संकटों से गुज़रना पड़ा है।
और इन सबके बीच भी भारत–रूस मित्रता एक ध्रुव तारे की तरह बनी रही है।
परस्पर सम्मान और गहरे विश्वास पर टिके ये संबंध समय की कसौटी पर हमेशा खरे उतरे हैं: PM @narendramodi
आज राष्ट्रपति पुतिन और मुझे India–Russia Business Forum में शामिल होने का अवसर मिलेगा।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
मुझे पूरा विश्वास है कि ये मंच हमारे business संबंधों को नई ताकत देगा। इससे export, co-production और co-innovation के नए दरवाजे भी खुलेंगे।
दोनों पक्ष यूरेशियन इकॉनॉमिक यूनियन के साथ FTA के…
Critical Minerals में हमारा सहयोग पूरे विश्व में secure और diversified supply chains सुनिश्चित करने के लिए महत्वपूर्ण है।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
इससे clean energy, high-tech manufacturing और new age industries में हमारी साझेदारी को ठोस समर्थन मिलेगा: PM @narendramodi
ऊर्जा सुरक्षा भारत–रूस साझेदारी का मजबूत और महत्वपूर्ण स्तंभ रहा है।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
Civil Nuclear Energy के क्षेत्र में हमारा दशकों पुराना सहयोग, Clean Energy की हमारी साझा प्राथमिकताओं को सार्थक बनाने में महत्वपूर्ण रहा है। हम इस win-win सहयोग को जारी रखेंगे: PM @narendramodi
अब हम भारत के seafarers की polar waters में ट्रेनिंग के लिए सहयोग करेंगे।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
यह आर्कटिक में हमारे सहयोग को नई ताकत तो देगा ही, साथ ही इससे भारत के युवाओं के लिए रोजगार के नए अवसर बनेंगे: PM @narendramodi
इस वर्ष अक्टूबर में लाखों श्रद्धालुओं को “काल्मिकिया” में International Buddhist Forum मे भगवान बुद्ध के पवित्र अवशेषों का आशीर्वाद मिला: PM @narendramodi
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
मुझे खुशी है कि शीघ्र ही हम रूसी नागरिकों के लिए निशुल्क 30 day e-tourist visa और 30-day Group Tourist Visa की शुरुआत करने जा रहे हैं: PM @narendramodi
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
यूक्रेन के संबंध में भारत ने शुरुआत से शांति का पक्ष रखा है।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
हम इस विषय के शांतिपूर्ण और स्थाई समाधान के लिए किए जा रहे सभी प्रयासों का स्वागत करते हैं।
भारत सदैव अपना योगदान देने के लिए तैयार रहा है और आगे भी रहेगा: PM @narendramodi
आतंकवाद के विरुद्ध लड़ाई में भारत और रूस ने लंबे समय से कंधे से कंधा मिलाकर सहयोग किया है।
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025
पहलगाम में हुआ आतंकी हमला हो या क्रोकस City Hall पर किया गया कायरतापूर्ण आघात — इन सभी घटनाओं की जड़ एक ही है।
भारत का अटल विश्वास है कि आतंकवाद मानवता के मूल्यों पर सीधा प्रहार है और…
मुझे पूरा विश्वास है कि आने वाले समय में हमारी मित्रता हमें global challenges का सामना करने की शक्ति देगी — और यही भरोसा हमारे साझा भविष्य को और समृद्ध करेगा: PM @narendramodi
— PMO India (@PMOIndia) December 5, 2025